Greet Van Autgaerden - Stijn Cole

Greet Van Autgaerden - Stijn Cole
Intersecties
Whitehouse Gallery
05 mei 2019 - 09 jun 2019
Vernissage 5 mei, 16 - 19 u
Exhibition Views: 
Text: 

De expo Intersecties gaat niet alleen over de raaklijnen in het werk van Stijn Cole en Greet Van Autgaerden, ‘intersecties’ kunnen we ook interpreteren als ‘snijlijnen’ die dwars doorheen de horizon van het klassieke, picturale landschap gaan.
Intussen weten we dat complexe interacties in de ecosystemen van de aarde voorbij de ‘horizon’ gaan. Zo kan bijvoorbeeld CO2 uit de atmosfeer opgaan in het water van de hydrosfeer, chemische verbindingen maken in de biosfeer (bijvoorbeeld in schelpen) om finaal in de geologische sfeer via vulkanen weer in de atmosfeer terecht te komen.
Het ‘transversale’ in de sferen en lagen van het landschap ontdekte ook kunstenaar-onderzoeker Loek Grootjans. Hij beweert dat Mondriaan in het begin van zijn carrière in Domburg zulke prachtige tintelende zeelandschappen zag en schilderde, dankzij de schittering van zoutkristallen die bij warm weer via stromingen van het zeewater in de lucht terechtkwamen.
Dergelijke observaties helpen ons om het beeld dat we hebben over natuur te laten evolueren en verdiepen. Dankzij het werk van Greet Van Autgaerden en Stijn Cole krijgen de fantasieën die we hebben over de natuur een nieuwe vorm. Ze creëren nieuwe ecologiën en ‘intersecties’ in ons denken.

Stijn Cole
In de bekende ‘colorscapes’ van Stijn Cole lijken de ingekleurde vierkantjes te trillen bovenop de rasters. Dat komt onder meer omdat de dikke toetsen verf met stevige penseelstreken net uit hun begrensd hokje lijken te ontsnappen.
Cole vertrekt vaak van een landschapsfoto die door zijn beeldverwerkingssoftware wordt gereduceerd tot een kleurgrid van 16 op 16 hokjes of 256 kleuren. Dit doet denken aan de kleurbeperkingen uit de computergeschiedenis toen veel nuance in kleur nog een luxe was. Op deze lowtech ‘kleurreductie’ brengt de kunstenaar dan weer complexere verftoetsen aan tot het volgens eigen zeggen ‘begint te werken’. In die zin, lijkt het grid – dat volgens hem verwijst naar de kadrage in de kunst – op een zeef waarmee hij de verschillende golflengtes van het licht uitzeeft tot de materialiteit van verf waar de trilling van het licht blijft nazinderen door slim geplaatste reliëf- en verftoetsen.
In het ruimtelijk werk ‘1:1’ plaatst Stijn Cole een schijf in de galerij op de exacte afstand waar hij in het landschap door een houten kader wilgen heeft gefotografeerd. Deze foto’s worden 1 op 1 uitgetekend met potlood omdat deze nog meer dan de oorspronkelijke foto de aandacht vragen. De kunstenaar wisselt via de schijf in de galerijruimte zijn positie met toeschouwer in. Op die manier legt Cole onder andere een eigen nadruk op schaal, perspectief en het belang van verhoudingen in de landschapsbeleving.
Het uiterst gevarieerde landschapswerk van Cole bevat ook ‘gesampelde’ oppervlaktes van landschappen waarin rotsformaties met siliconen worden gemouleerd en afgegoten in brons. Ook daar gebruikt hij vaak een soort kadrage met vaste afmetingen.
De vlekken op het papier waarop Stijn Coles kleurengrids zijn gezet doen enerzijds denken aan het klassieke veldwerk met de schildersezel maar de notities eronder lijken het werk van een wetenschapper. Stijn Coles werk lijkt ergens het midden te houden tussen de twee, alsof hij werkt aan een eigen intrigerende ‘hypothese’ die waarschijnlijk nooit echt kan gestaafd worden.

Greet Van Autgaerden
Greet Van Autgaerden werkt vaak rond grenzen, overlappingen en intersecties tussen het artificiële en het natuurlijke. Vandaag raken de grenzen tussen de ‘echte’ natuur en vermenselijkte natuur door veredeling, genetische manipulatie, domesticatie en andere menselijke invloeden volledig opgelost in onze omgeving of het landschap.
In de reeks ‘intersecties’ schildert Van Autgaerden 3 abstractere landschappen waarin onder andere referentiekleurstalen van een TL-lamp zijn verwerkt. Deze tonen aan hoe ‘juist’ de lamp bepaalde kleurtinten kan weergeven. Greet stelt dat de natuurlijke lichtgolven die het groen van een struik (intersectie #4) kleur geven ver voorbij dit beperkte referentiekader gaan. Deze werken onderzoeken de relaties tussen het beperkte kunstlicht en het volledige complexe kleuruniversum dat het landschap in zich draagt.
In de reeks ‘Picea abies’ verkent de kunstenares de morfologie van sparrentoppen. Tijdens een fietstocht in de Hoge Venen ontdekte ze een apart groepje sparren die - ondanks ze opeengepakt stonden - toch elk een sterke identiteit vertoonden. Dat is vooral te wijten aan de grillige positie en richting van de takken in de toppen.
Door deze sparrentoppen individueel en centraal voor een klassieke blauwe lucht te plaatsen, verwijst Van Autgaerden naar de portretschilderkunst en krijgen ze elk een sterke individualiteit. Door ze samen in reeks te tonen lijkt er ook een zekere ‘organisatie’ in de kriskrassigheid van de takken te ontstaan. Alsof er doorheen de reeks een vreemde choreografie ontstaat.
In die choreografie deelt Van Autgaerden haar fascinatie voor de onderliggende organisatie of het mathematisch ‘bouwplan’ van de sparren. Deze verschilt sterk van de klassieke, symmetrische gezaagde contour van de ‘kerstspar’ die wij van kindsbeen af krijgen ingelepeld. Net zoals Goethe, D'Arcy Wentworth Thompson en Benoit Mandelbrot is Van Autgaerden gefascineerd door de gelijkenissen die we op verschillende plaatsen en op verschillende schaal ontdekken in de micro- en macrocosmos. Greet duikt op die manier op vormelijke en artistieke wijze in het DNA van het landschap.
Van Autgaerdens werk gaat net zoals dat van Stijn Cole voorbij de normatieve esthetische dimensies van het klassieke natuurlandschap, waarin een door de mens gedomineerd perspectief wordt omgekeerd en waarin de grenzen tussen mensen, wezens, natuur en dingen volledig worden opengebroken.

Tim Joye