Early works Ilse D'Hollander

Early works Ilse D'Hollander
09 apr 2017 - 14 mei 2017
Exhibition Views: 
Text: 

Vroeg en onbekend werk van Ilse D’Hollander
In het laboratorium van de kunstenares

Van 1994 tot begin 1997 gaf Ilse D’Hollander zich over aan het pure schilderen: een verhaal van louter verf. Op intimistisch formaat maakte ze composities vol heerlijke kleurnuances en zinnelijke verf, los van de zichtbare werkelijkheid en tegelijk ook weer niet. Want heel vaak is er toch te midden van elkaar aantrekkende of afstotende vlakken, bogen en lijnen, een ankerpunt in die werkelijkheid: een paal, een raam, een hoek, een horizon.

Inspiratie haalde Ilse D’Hollander uit haar lange wandelingen in de natuur, zeker nadat ze in 1994 naar Paulatem, een dorp in de Zwalmstreek, was verhuisd. Toch schilderde Ilse geen accurate landschappen, maar herinneringen aan landschappen.
Ze werkte hard en onafgebroken: alleen al in 1995 en 1996 maakte ze een paar honderd doeken en een nog groter aantal werken op papier. Tot het laatste moment heeft ze geschilderd: er stond een doek op de ezel toen ze op 30 januari 1997 uit het leven stapte. Ze was 28.

De voorbije jaren is het werk van Ilse D'Hollander in binnen- en buitenland en met stijgend succes tentoongesteld Maar hoe ziet haar vroege werk eruit? En haar werk uit 1994 en 1995 dat nog niet eerder getoond is?
Ilse dateerde haar schilderijen, aquarellen en gouaches zelden, zodat het aangeven van een evolutie niet eenvoudig is. Maar het lijkt er wel op dat vóór 1994 haar hoogstpersoonlijke fusie van figuratie en abstractie nog niet plaatsgevonden heeft: het werk is of figuratief of abstract. En er duiken ook personages in op.

Opmerkelijk is dat ze in 1995 nog een charmante reeks resoluut figuratieve stillevens maakt, geïnspireerd door Morandi maar niet zo uitgezuiverd. Het gaat om superieure aquarellen van een aanrecht in de keuken waarop ze objecten opvoert als een koffieblik, een groene fles, een kartonnen doos en een beker.
In het laboratorium van de kunstenares duikt evengoed een serie - helaas ongedateerde - abstracte werken op: expressieve uithalen in verf, aquarellen als pure gemoedstoestanden, en ook CoBrA-achtig abstract expressionisme.

Vier schetsboeken, waarvan er drie gedateerd zijn tussen november 1991 en februari 1992, laten dan weer de figuratieve kant van Ilse D'Hollander zien met solitaire, langgerekte figuren, die doen denken aan de sculpturen van Alberto Giacometti. Soms versmelten ze met de achtergrond waartegen ze getekend zijn: een puzzel van driehoeken, rechthoeken en vierkanten, waarin dan de ovaal van een hoofd opvalt.
In het verlengde van de schetsboeken, schildert ze gouaches waarin vage personages de toeschouwer wezenloos of beschuldigend aanstaren. Ondanks de zachte pasteltinten is het een versteende, verontrustende wereld.
Als tegenwicht maakt de kunstenares in 1992 een serie kleurrijke monoprints: unieke afdrukken van een beschilderde (glas)plaat. Ze experimenteert met zachte pastelkleuren, wazige vlekken, en horizontale en verticale stroken.

Dan zet de kunstenares plots grote stappen. Er zijn enkele werken waarin ze pastelkleurige rechthoeken, driehoeken en trapeziums als puzzelstukken in elkaar schuift en laat versmelten tot een figuratief geheel. Ook het omgekeerde gebeurt: in een serie figuratieve landschappen laat ze plots een splinterbom van kleur, vorm en verf ontploffen. Figuratie wordt - bijna - abstract.
Vervolgens voltrekt Ilse D'Hollander een fusie van abstractie en figuratie. Kleuren zoals groen, bruin en blauw mogen dan nog naar respectievelijk weide, paal en hemel verwijzen, de puzzelstukken zijn ànders gegroepeerd in het platte vlak van het schilderij. Hier heeft de kunstenares een eerste synthese bereikt in enkele werken die, louter door kleuren en vormen, onder hoogspanning staan.

Eric Rinckhout