Charif Benhelima

Charif Benhelima
Occupancy LXV (2012/2013) | editie van 5 + 2 AP | 120 x 122 cm | ilfochrome prestige print - diasec op aluminium
Baseline (2006) | editie van 5 + 2 AP | 100 x 102 cm | cibachrome gemonteerd op aluminium & plexiglas
In Memoriam (2007) | editie van 5 + 2 AP | 180 x 182 cm | ilfochrome prestige print - diasec op aluminium (van Polaroid 600)
Garbage (2005) | editie van 5 + 2 AP | 150 x 152,5 cm | tirage ilfochrome classic prestige
Minus Two (2006) | editie van 5 + 2 AP | 120 x 122,5 cm | tirage ilfochrome classic prestige
Occupancy VII (2008) | editie van 5 + 2 AP | 150 x 152 cm | ilfochrome mounted op aluminium & plexiglas
Occupancy VI (2008) | editie van 5 + 2 AP | 150 x 152 cm | ilfochrome prestige print - diasec op aluminium
Occupancy LXX (2012/2013) | editie van 5 + 2 AP | 120 x 122 cm | ilfochrome prestige print - diasec op aluminium
Occupancy XV (2008) | editie van 5 + 2 AP | 150 x 152 cm | ilfochrome gemonteerd op aluminium & plexiglas
Biography: 

Charif Benhelima (b. 1967, Brussels) lives and works in Antwerp.

The photographic work of Charif Benhelima is primarily centered on a quest for identity and the feeling of uprooting that gradually became the driver of his artistic approach. Although deep-down autobiographical, Benhelima’s work goes beyond questions of a personal nature. On the contrary, it is formed by and forms sociopolitical discourse of a universal dimension.

Through the medium of photography, Charif Benhelima deals with the topics of memory/oblivion, time, space, origin, politics of representation, truth and perception. He made name with the Welcome to Belgium series, a nine-year research project on the sentiment of being a foreigner. Formally, it is a documentary approach, in black and white, on the lives of immigrants, refugees and illegal aliens in Belgium, which echoes his own life. Besides having worked with analogical photography, he has been experimenting for more than fifteen years with the Polaroid 600.

Embarking on a kind of countercurrent to the digital medium he developed a highly personal style, whose images have a timeless quality. Bringing the viewer back and forth to past and present or suggesting a sense of suspension and void, Benhelima’s photographs create destabilization, enhance the feeling of transition, and obscure the notion of truth.

In parallel to his artistic research, Benhelima is a professor at the Malmö Art Academy - Lund University, Sweden and guest professor at the Higher Institute for Fine Arts (HISK), Ghent.

Recent solo exhibitions were held at MON - Museu Oscar Niemeyer, Curitiba; MAC de Niterói - Museum of Contemporary Art Rio de Janeiro; BPS 22 - Musée d'art de la Province de Hainaut, Charleroi; Bozar - Palais des Beaux-Arts, Brussels; Station Museum of Contemporary Art Houston; Volta NY 2010; Be-Part - Platform voor actuele kunst, Waregem; Künstlerhaus Bethanien, Berlin; PMMK (Mu.ZEE) - Museum voor Moderne Kunst, Oostende; MoMu - ModeNatie, Antwerp, among others.

Benhelima recently participated at the 4th edition of the Lubumbashi Biennale 2015; Fifth edition of Beaufort, triennial of contemporary art by the sea 2015; the Marrakech Biennale 2014; the International Biennial of Photography 2010 and 2012 Houston; and in group exhibitions at EMST - National Museum of Contemporary Art, Athens; Jewish Historical Museum - Jewish Cultural Quarter, Amsterdam; MAM - Museu de Arte Moderna, Rio de Janeiro; M HKA - Museum of Contemporary Art, Antwerp; Musée de Marrakech; ICA - Institute of Contemporary Arts Singapore; Shanghai Art Museum, Shanghai; Bag Factory, Johannesburg; Palau de la Virreina - La Capella, Barcelona; Centro Arte Moderna a Contemporanea Della Spezia; Witte de With Rotterdam and Museo de Arte Contemporáneo, Buenos Aires.

Text: 

Void

In de tentoonstelling Void presenteert Charif Benhelima een selectie van werken uit de reeksen Black-Out en Roots. De werken, die te zien zijn op groot formaat, komen voort van een Polaroid-600. De kunstenaar experimenteert al meer dan vijftien jaar met dat medium en maakt gebruik van de technische beperkingen ervan, zonder digitale manipulatie. Benhelima creëert beelden die lijken te vervagen of nog niet volledig ontwikkeld te zijn. In beide reeksen deconstrueert hij de afbeelding en exploreert de notie van leegte.

In Black-Out (2005-2014) keert Benhelima terug naar zijn straatfotografie. Bij het vastleggen van gebouwen, voorwerpen, reclameborden, parken enz. drijft hij deze keer de esthetiek van de onzichtbaarheid tot het uiterste. Verschillende foto’s geven een minimaal contextueel kader. De omgeving van het centrale object is bijna of volledig vervaagd. In andere is het hele beeld flou, alsof het op de grens staat tussen bestaan en niet-bestaan. In deze reeks deconstrueert Benhelima wat wordt vastgelegd. Zijn procedé geeft de indruk van tijdsverloop en schakelt het informatiepotentieel van fotografie uit, hoewel de minimalistische en bijna abstracte foto’s van Black-Out paradoxaal haar beschrijvende vermogen bevestigen. Als we wat beter kijken, zien we dat de afgebeelde voorwerpen duidelijk zijn: in een paar lijnen kunnen we een basketbalterrein herkennen, een schommel, of in een gradatie van grijstonen ontdekken we boomstammen. De overbelichting, die de contactafdruk van de referent van het fotografische beeld deficiënt maakt, wordt conceptueel gebruikt als een proces van desinformatie of uitwissing. Zoals de titel aangeeft, verwijst Black-Out naar vergeten, bewustzijnsverlies, en ook naar het onderdrukken van informatie. Decontextualisering, of juister nog, het leegmaken van het beeld veroorzaakt door een soort mist toont aan dat (elke) afbeelding verbergt wat erachter ligt. De leegte is in dit geval de context zelf: identiteit, geheugen, geschiedenis worden open gelaten.

In Roots (2008-2015) – een studie die voortkomt uit Black-Out en er een aanvulling op is – spitst Benhelima straatfotografie en zijn esthetiek van de vervaging toe op het observeren van bloemen en vegetatie in een stedelijke omgeving. De reeks bestaat uit twee groepen beelden, Occupancy en Memorial. In Occupancy maakt de kunstenaar beelden van de symbiose tussen planten en door de mens gemaakte elementen (muren, lantaarnpalen, tegels enz.), of tussen planten van een verschillende soort en herkomst; daarmee verwijst hij naar het innemen van sociale ruimte en haar complexe patroon van uitwisselingen en manieren van samenleven, en ook naar de vorming van die sociale ruimte door migratieprocessen. De indruk van onzichtbaarheid of leegte beïnvloedt echter de perceptie van zowel de ruimte als van dat waardoor ze wordt ingenomen. Soms is de achtergrond duidelijk en wordt het centrale voorwerp – bloemen, bomen of bladeren – getoond als een silhouet in negatief, alsof het uit de polaroidfoto gesneden is. Als een afwezige aanwezigheid van het beeld zelf bepaalt en bezet het centrale voorwerp ruimte; het gaat relaties aan met de andere elementen, maar lijkt hol als in een reliëfafdruk. In Memorial zijn het dan weer bloemenvazen die lijken te vervagen en hun context bijna volledig kwijt zijn; soms lijken ze zelfs te zweven tegen een oneindige achtergrond. Het is alsof Benhelima de studio in de publieke ruimte heeft gebracht en de elementen daarvan behandeld heeft als een stilleven. Memorial verschilt evenwel van het mythologische of religieuze symbolisme van het traditionele stilleven, en van de pure observatie en plastische verkenning van de voorwerpen, die typisch zijn voor dat genre. Het esthetische gebruik van minimale vormen, door het grotendeels doen verdwijnen van de fysieke structuur van de bloemen, verwijst naar de begrippen geheugen/vergeten, terwijl de lege context begrippen ter discussie stelt zoals oorsprong, identiteit, thuishoren enz. Ondersteund door de titel suggereren de foto’s een eerbetoon aan iemand, aan een gebeurtenis of aan wat de grote afwezigheid vertegenwoordigt die opgeroepen wordt door de beelden.